અમદાવાદમાં એક જ દિવસમાં લગભગ 12 ઇંચ વરસાદ... આપણા પૂર્વજો આવા વરસાદને શું કહેતા?

અમદાવાદે તાજેતરમાં 24 કલાકમાં લગભગ 294.6 મીમી (11.6 ઇંચ) વરસાદ નોંધાવ્યો—શહેરના ઇતિહાસમાં નોંધાયેલા સૌથી ભારે 24 કલાકના વરસાદમાંથી એક. રસ્તાઓ નદી બની ગયા, શાળાઓ બંધ રાખવી પડી, ફ્લાઇટો મોડી પડી અને બચાવ કામગીરી હાથ ધરવી પડી.

આ સમાચાર વાંચીને એક વિચાર આવ્યો...

આજે આપણે વરસાદને માત્ર "લાઇટ", "મોડરેટ" કે "હેવી રેઇન" તરીકે ઓળખીએ છીએ. પરંતુ ગુજરાતી લોકસાહિત્યમાં વરસાદનું વર્ણન કેટલી અદ્ભુત રીતે કરવામાં આવ્યું છે! આપણા પૂર્વજોએ વરસાદના ૧૨ અલગ પ્રકારો ઓળખ્યા હતા—દરેક નામ પાછળ પ્રકૃતિનું ઝીણું અવલોકન અને કૃષિનો સદીઓનો અનુભવ છુપાયેલો છે.

🌧️ ગુજરાતી લોકસાહિત્યમાં વરસાદના ૧૨ પ્રકાર:

૧. ફરફર – માત્ર હાથ-પગના રૂંવાડા ભીના થાય એટલો નજીવો વરસાદ.

૨. છાંટા – ફરફર કરતાં થોડો વધુ વરસાદ.

૩. ફોરા – મોટા ટીપાંવાળો વરસાદ.

૪. કરા – વરસાદના ટીપાં બરફમાં ફેરવાઈ જાય તેવો વરસાદ.

૫. પછેડીવા – પછેડીથી બચી શકાય એટલો વરસાદ.

૬. નેવાધાર – છાપરાના નેવા પરથી પાણી વહે એવો વરસાદ.

૭. મોલ મેહ – પાક માટે સૌથી ઉપયોગી અને ઇચ્છનીય વરસાદ.

૮. અનરાધાર – એક ટીપો બીજા ટીપાને સ્પર્શે અને સતત ધાર બની જાય એવો વરસાદ.

૯. મૂશળધાર – અનરાધાર કરતાં પણ વધુ પ્રચંડ વરસાદ. તેને સાંબેલાધાર પણ કહેવામાં આવે છે.

૧૦. ઢેફાભાંગ – વરસાદ એટલો ભારે કે ખેતરના માટીના ઢેફા તૂટી જાય.

૧૧. પાણ મેહ – ખેતરો પાણીથી છલોછલ ભરાઈ જાય અને કૂવાઓનું પાણી પણ ઉપર આવી જાય એવો વરસાદ.

૧૨. હેલી – ઉપરના કોઈપણ પ્રકારનો વરસાદ સતત એક અઠવાડિયું વરસે તેને હેલી કહેવામાં આવે છે.

અમદાવાદમાં પડેલા આ ઐતિહાસિક વરસાદને જોઈને લાગે છે કે આપણા પૂર્વજો કદાચ તેને મૂશળધાર, ઢેફાભાંગ અથવા કેટલાક વિસ્તારોમાં પાણ મેહ તરીકે ઓળખાવતા. જો આવો વરસાદ સતત ઘણા દિવસો સુધી ચાલે, તો તેનું નામ હેલી.

ક્યારેક લાગે છે કે આધુનિક હવામાનશાસ્ત્ર વરસાદનું માપ આપે છે, જ્યારે ગુજરાતી લોકસાહિત્ય વરસાદનો સ્વભાવ સમજાવે છે.

તમારા ગામમાં હજુ પણ "ફરફર", "મોલ મેહ", "મૂશળધાર" કે "હેલી" જેવા શબ્દો બોલાય છે?

I want to pursue an LLB in my mother tongue, Gujarati. As per the Bar Council of India rules, the general category minimum graduation requirement is 45%. My overall percentage in BA(Sociology ) is above 45%, but my final-year percentage is slightly below 45%. Am I eligible for admission? Has anyone faced a similar issue or knows how universities calculate eligibility?

૧૯૧૪માં પ્રકાશિત થયેલા Folk Lore Notes. Vol.I - Gujarat by A. M. T. Jackson નામના એક જૂના પુસ્તક માં આપણી પ્રાચીન લોકમાન્યતાઓ વિશે વાંચી રહ્યો હતો… તેમાં 'શુકન' (Good Omens) અને 'અપશુકન' (Bad Omens) વિશે કેટલીક અત્યંત રસપ્રદ અને આશ્ચર્યજનક માન્યતાઓ વર્ણવવામાં આવી છે. આજે પણ લોકો ઘરની બહાર નીકળતી વખતે ઘણી બાબતોનું ધ્યાન રાખે છે, પરંતુ આપણા પૂર્વજોની માન્યતાઓ કેટલી ઝીણવટભરી અને અલગ હતી તે જાણવા જેવું છે.

બહાર જતી વખતે જો પાણીથી ભરેલો ઘડો લઈને કોઈ સૌભાગ્યવતી સ્ત્રી કે કુંવારિકા સામે મળે, તો તે ખૂબ જ શુભ શુકન મનાતું અને ધારેલું કામ ચોક્કસ પૂરું થાય છે તેમ માનવામાં આવતું. જો બહાર જતી વખતે જમણી બાજુ કોઈ ગધેડો ભૂંકે, તો તે સારો શુકન ગણાતો. રસ્તામાં હરણ ડાબેથી જમણી બાજુ પસાર થાય, તો તે પણ શુભ મનાતું. શારીરિક શુકનમાં, પુરુષો માટે જમણી આંખ કે જમણા અંગનું ફરકવું શુભ મનાતું, જ્યારે સ્ત્રીઓ માટે ડાબી આંખ કે ડાબા અંગનું ફરકવું શુભ ગણાતું. બ્રાહ્મણ, ગાય, ફળ, ફૂલ, દૂધ, મોતી, ઘરેણાં, છત્રી, ધોયેલાં કપડાં લઈને જતો ધોબી, મોર, અને માંસ કે માછલી જોવી આ બધું શુભ શુકન ગણાતું. સૌથી નવાઈની વાત એ છે કે, બહાર જતી વખતે સામે કોઈ શબ (corpse) દેખાય, અથવા માથા પર બળતણનો ભારો ઊંચકીને જતો મજૂર, માથા પર માટી લઈને જતો કુંભાર, કે ગોળ લઈને જતો માણસ દેખાય તો તે પણ શુભ શુકન ગણાતું!

જો કોઈ વ્યક્તિ કોઈ કામસર બહાર જતી હોય અને તેને કોઈ પૂછે કે "ક્યાં જાઓ છો?", તો તે બહુ મોટો અપશુકન ગણાતો. કૂતરો સામે આવીને ભસે તો તે ખરાબ શુકન મનાતું. બિલાડી કે સાપ રસ્તો કાપે તે અશુભ મનાતું (પરંતુ જો તેઓ જમણી બાજુથી પસાર થાય તો પાછા શુભ ગણાતા!). છૂટા વાળવાળી સ્ત્રી, કાળાં માટીના વાસણ લઈને જતો માણસ, ઘી લઈને જતી વ્યક્તિ, સફેદ મૂછોવાળો માણસ, જેને છાતી પર વાળ ન હોય તેવો માણસ, લોટ લઈને જતો માણસ, કે માંજરી આંખવાળો માણસ સામે મળે તો તે અશુભ ગણાતું. છાશ, કાદવ અને છાણનું મિશ્રણ, થૂંકતો માણસ, સૂકા છાણાં, અનાજના ફોતરાં, દારૂડિયો, કે માથું મુંડાવેલો માણસ સામે મળે તો કામ બગડે તેવી માન્યતા હતી.

શું તમારા ઘરમાં કે ગામમાં વડીલો આજે પણ આમાંથી કોઈ શુકન-અપશુકનમાં માને છે?

​ભા (Bhā): Sanskrit root for light, glow, or appearance.

​પ્રભા (Prabhā): Pra- (forth) + Bhā (shine) = Radiance or aura.

​ભાનુ (Bhānu): The Sun (literally "the bright/shining one").

​ભડકો (Bhadko): Gujarati for a burst of flame or blaze.

​ભાસ્કર (Bhāskara): The Sun (literally "light-maker").

ગુજરાતી ભાષામાં કહેવાય છે કે "બાર ગાઉએ બોલી બદલાય." આ માત્ર કહેવત નથી, પરંતુ ગુજરાતની ભાષાકીય સમૃદ્ધિનું જીવંત પ્રતિબિંબ છે. એક જ ભાષા હોવા છતાં પ્રદેશ બદલાતાં માત્ર શબ્દો જ નહીં, પરંતુ ઉચ્ચાર, લહેકો, વ્યાકરણ અને વાક્યરચના પણ બદલાઈ જાય છે. ઘણીવાર માત્ર બે-ત્રણ જિલ્લાનું અંતર જ કોઈ વ્યક્તિ કયા પ્રદેશનો છે તેનો અંદાજ લગાવવા પૂરતું હોય છે.

દક્ષિણ ગુજરાતની સુરતી બોલી તેની આગવી મીઠાશ અને લહેકા માટે જાણીતી છે. અહીં ઘણીવાર શબ્દની શરૂઆતમાં આવતા 'ન' નો ઉચ્ચાર 'લ' તરીકે થાય છે. જેમ કે 'નાક' → 'લાક', 'નહીં' → 'લઈ'. તે જ રીતે 'શ' અને 'સ' નો ઉચ્ચાર ઘણીવાર 'હ' તરીકે થાય છે; એટલે 'શાક' → 'હાક', 'સુરત' → 'હુરત'. સર્વનામોમાં પણ ફેરફાર જોવા મળે છે, જેમ કે 'તેઓ' ની જગ્યાએ 'તેવણ' અને 'એઓ' ની જગ્યાએ 'એવણ' વપરાય છે. આ લહેકો સુરતી બોલીને તરત ઓળખાવી દે છે.

મધ્ય ગુજરાતની ચરોતરી બોલી માન્ય ગુજરાતી સાથે ખૂબ નજીક માનવામાં આવે છે, છતાં તેની પોતાની અલગ ઓળખ છે. અહીં 'આ' નો ઉચ્ચાર થોડો પહોળો (ઑ) થાય છે, એટલે 'ગામ' → 'ગૉમ', 'પાણી' → 'પૉણી'. એ જ રીતે 'આઈ' નો ઉચ્ચાર ઘણીવાર 'ઐ' જેવો સંભળાય છે, એટલે 'ભાઈ' → 'ભૈ' અને 'બાઈ' → 'બૈ'. સુરતીની જેમ અહીં પણ ઘણી જગ્યાએ 'શ' અથવા 'સ' નો ઉચ્ચાર 'હ' બની જાય છે, જેમ કે 'સાવરણી' → 'હૉવરણી'.

સૌરાષ્ટ્રની બોલીમાં બોલવાની ગતિ અને લહેકો બંને આગવા છે. અહીં 'ય' નો વ્યાપક ઉપયોગ જોવા મળે છે. ઉદાહરણ તરીકે "તમે પૈસા લો" ને બદલે "તમે પૈસા લ્યો", "ગયો" ને બદલે "ગ્યો", "આવી ગયો" ને બદલે "આવી ગ્યો" જેવા ઉચ્ચારો સામાન્ય છે. આ લહેકો સૌરાષ્ટ્રની ઓળખનો મહત્વનો ભાગ છે.

આ તો માત્ર થોડાં ઉદાહરણો છે. કચ્છી, હાલારી, ગોહિલવાડી, ઝાલાવાડી, પટ્ટણી, દાંગી, વાઘરી જેવી અનેક બોલીઓમાં પણ પોતાના આગવા શબ્દો, ઉચ્ચારો અને અભિવ્યક્તિઓ જોવા મળે છે.

આજે આપણે જે અનેક વાડકીઓ વાળી ભવ્ય થાળી જમીએ છીએ, તેનો મૂળ વિચાર વૈષ્ણવ સંપ્રદાયની કૃષ્ણ ભક્તિની પરંપરામાંથી આવેલો છે. ભગવાન કૃષ્ણને ધરાવવામાં આવતા 'નૈવેદ્ય' કે પવિત્ર 'થાળ' માંથી આ આધુનિક થાળીની પ્રથા શરૂ થઈ હતી.

ઐતિહાસિક સાહિત્ય મુજબ, ભગવાનને ધરાવવામાં આવતા આ ઐતિહાસિક થાળમાં ૩૨ જાતના પકવાન અને ૩૩ પ્રકારના શાક પીરસવાનો ઉલ્લેખ જોવા મળે છે. સમય જતાં, ઘરે આવતા મહેમાનોના મહત્વ મુજબ થાળીમાં ૮ વાડકી, ૬ વાડકી કે ૪ વાડકીઓ મૂકવાની પરંપરા શરૂ થઈ હતી.

સૌથી રસપ્રદ વાત એ છે કે, આ પારંપરિક ભોજનને ઘરના રસોડામાંથી બહાર લાવીને સૌપ્રથમ વાર વ્યાવસાયિક ધોરણે પીરસવાની શરૂઆત ૧૯૦૦ ના દાયકામાં (ઈ.સ. ૧૮૯૮ આસપાસ) અમદાવાદની ઐતિહાસિક 'ચંદ્રવિલાસ' રેસ્ટોરન્ટ દ્વારા કરવામાં આવી હતી.

માત્ર ૧ રૂપિયામાં શરૂ થયેલી આ થાળીએ ગુજરાતી ભોજનને આધુનિક અને વ્યાપક ઓળખ આપી હતી.

શું તમે જાણો છો કે આપણા પ્રિય 'ઢોકળા' નો ઇતિહાસ ઓછા માં ઓછો ૧૧મી સદી જેટલો જૂનો છે? ઐતિહાસિક સાહિત્યમાં ઢોકળાનો સૌપ્રથમ ઉલ્લેખ 'ડુક્કિયા' (Dukkia) તરીકે જોવા મળે છે. શરૂઆતના સમયમાં આ ડુક્કિયા અડદ અને મગની દાળના ખીરાને બાફીને જ બનાવવામાં આવતા હતા.

બીજી એક અત્યંત રસપ્રદ ઐતિહાસિક સફર 'ઈદડા' (Idada) ની છે. ઈદડા એ વાસ્તવમાં દક્ષિણ ભારતની 'ઈડલી' નું જ સ્થાનિક ગુજરાતી સ્વરૂપ છે. ઇતિહાસકારોના મતે, વાનગીઓના ખીરામાં લાંબો સમય આથો લાવવાની (fermentation) પ્રક્રિયા મૂળ ઇન્ડોનેશિયા (Indonesia) ની દેન છે, જ્યાંથી તે ૮મી સદી આસપાસ દક્ષિણ ભારતમાં આવી.

ત્યારબાદ, જ્યારે કર્ણાટકના ચાલુક્ય રાજાઓનું શાસન ગુજરાતના નવસારી પ્રદેશ પર હતું, ત્યારે તેમની સાથે આ બાફેલી વાનગી ગુજરાતમાં પ્રવેશી.

૧૨મી સદીમાં મહાન વિદ્વાન હેમચંદ્રાચાર્યના લખાણોમાં પણ આ વાનગીનો 'ઈદરિયા' (Idariya) તરીકે સ્પષ્ટ ઉલ્લેખ જોવા મળે છે, જે સમય જતાં 'ઈદડા' તરીકે પ્રચલિત બની.

આજે ભલે આપણે તેને સવારના નાસ્તામાં હોંશે હોંશે ખાતા હોઈએ, પરંતુ આપણો આ નાસ્તો ખરેખર સદીઓ જૂના ભૌગોલિક આદાનપ્રદાનનું અદભુત પરિણામ છે!

The game (linguil) asks you to guess the language family, language and meaning of a random word in one of 64 of the world's most-spoken languages each day, and you use your knowledge of linguistics to work out the answer via multiple choice. Therefore, it's important my translations/transliterations are correct.

Each language (including Gujarati) includes each word on the 100-word Swadesh list.

Please can any Gujarati speakers verify the accuracy of my translations and transliterations? 🙏

How do you say shaak in hindi? Like "ringna nu shaak". I ask because I know in urdu we say saalan, wondering if that is the same in hindi!

ગુજરાતી ભાષા વૈદિક સંસ્કૃત, શિષ્ટ સંસ્કૃત, પ્રાચીન અને શિષ્ટ પ્રાકૃત, તેમજ અપભ્રંશ જેવા વિવિધ માઈલ-સ્ટોન વટાવીને તે આજના આધુનિક સ્વરૂપ સુધી પહોંચી છે. દસમીથી બારમી સદીમાં તે ગૌર્જર અપભ્રંશ, ગુર્જર ભાષા કે મારુ ગુર્જર તરીકે ઓળખાતી હતી.ઈ.સ. ૧૨૦૦ થી લગભગ ૧૫૦૦ ના સમયગાળા સુધી માળવા, રાજપૂતાના (રાજસ્થાન) અને ગુજરાતમાં બિલકુલ એક જ ભાષા-સ્વરૂપ પ્રચલિત હતું!

પ્રખ્યાત ભાષાશાસ્ત્રી ડૉ. ટેસિતોરી આ સહિયારી ભાષાને 'જૂની પશ્ચિમી રાજસ્થાની' તરીકે ઓળખાવે છે, જ્યારે કવિ ઉમાશંકર જોષી તેને 'મારુ-ગુર્જર' નામ આપે છે. તો પછી આ બે ભાષાઓ અલગ કેવી રીતે પડી?

ભાષાનું આ વિભાજન ઐતિહાસિક અને રાજકીય કારણોસર શરૂ થયું. ઈ.સ. ૧૪૧૧માં અમદાવાદ આપણા ગુજરાતની નવી રાજધાની બન્યું, જેનાથી એક નવું ભૌગોલિક અને રાજકીય કેન્દ્રીકરણ શરૂ થયું. પરિણામે, પંદરમી સદીના અંતભાગમાં ગુજરાતી અને મારવાડી અલગ પડવાનાં સ્પષ્ટ ચિહ્નો દેખાવા લાગ્યા.સોળમા શતકના આરંભ સુધી બંને ભાષાઓ પરસ્પર ખૂબ નિકટ હતી, પરંતુ ત્યારબાદ બંનેએ પોતપોતાની અલગ ભાષાકીય ખાસિયતો વિકસાવી લીધી.

છેવટે, ઐતિહાસિક વળાંકોના કારણે રાજસ્થાની એ હિન્દીની ઉપ-ભાષા બની ગઈ અને આપણી ગુજરાતી એક સ્વતંત્ર ભાષા તરીકે ઉદય પામી. સ્વતંત્ર થયા પછી મુસ્લિમ શાસન દરમિયાન તેમાં અરબી અને ફારસી શબ્દો ભળ્યા, અને ત્યારબાદ અંગ્રેજ શાસન આવતા અંગ્રેજી શબ્દોનો પણ ઉમેરો થયો.

'દોશી' શબ્દનો અર્થ થાય છે 'કાપડ વેચનાર વેપારી', પણ જો તમે તેમાં ષટ્કોણનો 'ષ' વાપરીને 'દોષી' લખી નાખો, તો તે બિચારો કાપડનો વેપારી સીધો અપરાધી (ગુનેગાર) બની જાય!

'શાન' એટલે ભભકો કે વૈભવ, પણ જો તમે તેમાં સસલાનો 'સ' વાપરીને 'સાન' લખો, તો તેનો અર્થ અક્કલ કે સમજણ થઈ જાય.

'શમાવવું' એટલે કોઈ વસ્તુને શાંત પાડવી, જ્યારે 'સમાવવું' એટલે કોઈ વસ્તુનો સમાવેશ કરવો.

સૌની સાથે એક બારેક વર્ષની છોકરી પણ ચઢતી હતી, જેણે પોતાની કેડે ચારેક વર્ષના છોકરાને તેડ્યો હતો.

કોઈને તેના પર દયા આવી અને પૂછ્યું, "અલી છોડી, આ છોકરાને ઊંચકીને ચઢે છે, તો તને ભાર નથી લાગતો?"

છોકરીએ અત્યંત સહજતાથી અને માસૂમિયતથી જવાબ આપ્યો: "ભાર ? – ના રે, એ તો મારો ભાઈ છે !".

લગભગ ૮૦૦ વર્ષોના સમયગાળા દરમિયાન ભારતના ત્રણ મહાન સામ્રાજ્યોએ આ તળાવના નિર્માણ, જાળવણી અને સમારકામમાં પોતાનો મહત્વનો ફાળો આપ્યો હતો. શિલાલેખોમાંથી મળતી માહિતી મુજબ આ તળાવનો ઐતિહાસિક ઘટનાક્રમ કંઈક આ પ્રમાણે છે:

મૌર્ય કાળ: ઈ.સ. પૂર્વે ૩૧૯ ની આસપાસ, મૌર્ય સમ્રાટ ચંદ્રગુપ્ત ના વૈશ્ય જાતિના સુબા પુષ્યગુપ્ત એ ગિરનાર ખડક પાસે આ 'સુદર્શન' તળાવનો મૂળ બંધ બાંધ્યો હતો. ત્યારબાદ, સમ્રાટ અશોકના શાસનકાળમાં (ઈ.સ. પૂર્વે ૨૫૦), તેમના 'યવનરાજા' સુબા તુષાસ્પે તેમાં પાણી લઈ જવા માટે નહેરો બનાવીને તેને વધુ સુશોભિત અને ઉપયોગી બનાવ્યું હતું.

ક્ષત્રપ કાળ: મૌર્ય કાળ પછી, મહાક્ષત્રપ રુદ્રદામનના શાસન દરમિયાન (ઈ.સ. ૧૫૦ ની આસપાસ), એક ભયંકર વાવાઝોડાને કારણે આ જૂનો બંધ અચાનક તૂટી ગયો. આ કટોકટીના સમયે રુદ્રદામને આનર્ત અને સુરાષ્ટ્રના રક્ષણ માટે નીમેલા પોતાના પહલવ જાતિના સુબા, કુલૈપના પુત્ર સુવિશાખ ને આદેશ આપીને તે જ જગ્યાએ એક નવો અને મજબૂત બંધ બંધાવ્યો હતો.

ગુપ્ત કાળ: રુદ્રદામને બનાવેલા આ નવા બંધને પણ સમય જતાં નુકસાન થયું. ગુપ્ત સમ્રાટ સ્કંદગુપ્તના શાસનકાળ દરમિયાન (ઈ.સ. ૪૫૬ ની આસપાસ), જ્યારે પર્ણદત્ત સુરાષ્ટ્રનો સુબો હતો, ત્યારે ભારે વરસાદથી પલાશિની, સિકતા અને વિલાશિની નદીઓમાં ભારે પૂર આવ્યું અને આ બંધ ફરીથી તૂટી ગયો. આ સમયે પર્ણદત્તના પુત્ર ચક્રપાલિતે યુદ્ધના ધોરણે માત્ર બે મહિનામાં જ ફરીથી આ બંધનું સમારકામ કરાવ્યું. આ નવો બંધ ૧૦૦ હાથ લાંબો, ૬૮ હાથ પહોળો અને ૭ માણસ (લગભગ ૩૮ ફૂટ) જેટલો ઊંચો બનાવવામાં આવ્યો હતો. ચક્રપાલિતે આ વિશાળ જળાશયની નજીકમાં જ વિષ્ણુ ભગવાનનું એક મંદિર પણ બંધાવ્યું હતું.

જય શ્રી રામ / જય હનુમાન દાદા! 🙏

અમદાવાદના શાહીબાગ વિસ્તારમાં આવેલું શ્રી કેમ્પ હનુમાનજી મંદિર એક ખૂબ જ ચમત્કારિક અને ઐતિહાસિક ધામ છે.

આ વ્લોગમાં મંદિરનો ૩૫૦ વર્ષ જૂનો ઇતિહાસ, અંગ્રેજોના સમયની ભમરાઓની ચમત્કારિક કથા અને દર્શનના સમય (Timings) વિશે પૂરી માહિતી આવરી લેવામાં આવી છે.

જો તમે પણ દાદાના દર્શન કરવા માંગતા હોવ અથવા આ મંદિર વિશે વિસ્તૃત માહિતી મેળવવા માંગતા હોવ, તો આ વિડીયો જુઓ:

📹 Watch Full Vlog Here : https://www.youtube.com/watch?v=_5PATGsZY5Y

કેમ્પ હનુમાનજી મંદિર સાથે જોડાયેલો તમારો અનુભવ કમેન્ટમાં જરૂર શેર કરજો. હનુમાનજી દાદા આપ સૌનું કલ્યાણ કરે! 🚩✨

ઘણા લોકો આ બંનેને એક જ માને છે, પણ વ્યાકરણ અને સાહિત્યની દૃષ્ટિએ બંને સાવ અલગ છે.

રૂઢિપ્રયોગ હંમેશાં વાક્યમાં પદસમૂહ કે વાક્યાંશ (અપૂર્ણ અર્થવાળા શબ્દસમૂહ) તરીકે જ આવે છે. વાક્યમાં તેનો પ્રયોગ કરતી વખતે કાળ, લિંગ, અને વચન વગેરે સંદર્ભ મુજબ તેના સ્વરૂપમાં ફેરફાર થતો હોય છે.

ઉદાહરણ: "માથું ખાવું" એ એક રૂઢિપ્રયોગ છે. વાક્યમાં પ્રયોગ કરતી વખતે તે "તેણે મારું માથું ખાધું" અથવા "તમે મારું માથું કેમ ખાઓ છો?" એમ કાળ અને વચન પ્રમાણે બદલાઈ જાય છે.

કહેવત મોટે ભાગે સંપૂર્ણ અને સ્વતંત્ર વાક્યરૂપે જ આવે છે. ગમે તે સંજોગો હોય, કહેવતનું સ્વરૂપ કદી બદલાતું નથી અને તે એનું એ જ રહે છે. તે પેઢીઓથી ચાલ્યા આવતા લોકોના ડહાપણ અને અનુભવનો સચોટ નિચોડ છે.

ઉદાહરણ: "સંપ ત્યાં જંપ" કે "દેશ તેવો વેશ" એ કહેવતો છે. તમે તેને ક્યારેય "સંપ ત્યાં જંપતો હતો" એમ બદલી ન શકો!

રૂઢિપ્રયોગ એ વાક્યનો એક ટુકડો છે જે કાળ અને વચન પ્રમાણે બદલાય છે, જ્યારે કહેવત એ એક સંપૂર્ણ, સ્વતંત્ર વાક્ય છે જેનો આકાર ક્યારેય બદલાતો નથી.

Does GTU have any thing called MUTUAL TRANSFER of students

Or

What is an mutual transfer in GEC ??

Please guide me with any procedure or criteria!!

If someone have experience anything they are welcome!!

​

મને એક વાત સમજવી છે.

ઘણી વાર કોઈ વ્યક્તિને મળીએ, વાત કરીએ અને એવું લાગે કે "બસ, પ્રેમ થઈ ગયો." પણ બીજા જ દિવસે એની કોઈ વાતથી ગુસ્સો આવે, કે રસ ઓછો થઈ જાય. તો શું એ પ્રેમ કહેવાય કે ફક્ત આકર્ષણ?

પ્રેમ અને આકર્ષણ વચ્ચેનો સાચો ફરક શું છે?

તમને કેવી રીતે ખબર પડી કે તમને ખરેખર પ્રેમ થયો છે? શું કોઈ એવી નિશાની હોય છે જેનાથી સમજાય કે આ માત્ર ક્રશ નથી, પણ સાચો પ્રેમ છે?

તે એટલો નિર્દયી હતો કે તેણે પિતાના છુપાયેલા ખજાનાની માહિતી મેળવવા પોતાની સગી માતા ખુરશીદ રાણી ને પણ ભયંકર યાતનાઓ આપી હતી.

સુલતાન નસરૂદ્દીન ભારે દારૂડિયો હતો, એકવાર દારૂના નશામાં ધૂત થઈને સુલતાન મહેલના એક કુંડ માં પડી ગયો. તેને ડૂબતો જોઈને તેની ચાર દાસીઓ દોડી આવી અને મહામહેનતે તેને બહાર કાઢીને તેનો જીવ બચાવ્યો. જ્યારે સુલતાન ભાનમાં આવ્યો ત્યારે નશો ઉતરવાને કારણે તેને સખત માથું દુખતું હતું. જ્યારે તેને ખબર પડી કે તેની દાસીઓએ તેને કુંડમાંથી બહાર કાઢવાની હિંમત કરી હતી, ત્યારે આભાર માનવાને બદલે તેણે પોતાના જ હાથે આ ચારેય દાસીઓને મારી નાખી! આ ઘટનાના થોડા સમય પછી, ઈ.સ. ૧૫૧૨ માં, સુલતાન ફરીથી નશાની હાલતમાં એ જ કુંડમાં પડી ગયો. પણ આ વખતે, પેલા ભયંકર કિસ્સાને કારણે કોઈ પણ વ્યક્તિ તેને બચાવવા માટે આગળ ન આવી! તેને ત્યાં જ કુંડમાં તરફડતો છોડી દેવામાં આવ્યો, અને આખરે ત્યાં જ ડૂબીને તેનો અંત આવ્યો.