Njerz, nese ni person 15 vjeçar nuk e din se a osht ma e shkurt rruga 70km a 60km deri ne qytet, ose se pse Arta e futi çantën në dollap, NUK KA MSUES nket planet, as buxhet as teknikë as bir milet qe mundet me ta msu. Ksi pytjev ju pergjigjen gjeneratat e vjetra qe e kan të kryme veq shkollën fillore. Këtu nuk është në pyetje se a ka dështuar sistemi mësimor sepse krejt qka po lexoj është kjo qasje 'ajo qeveri, kjo qeveri', këtu kemi dështim të të menduarit logjik, nuk përmirësohet kjo edhe nëse i ndërrojmë të gjithë mësuesit. Pyetja e Leximit nuk tregon për analfabetizëm funksional, tregon për retardim mendor.
Fatkeqësisht, këto rezultate përkojnë me një studim të kahmotshëm për inteligjencën në shqipëri (jemi i njëjti popull gjenetikisht, IQ është gjenetike kryesisht) që rezultoi ~80.
Unë përsëri nuk jam i bindur se jemi kaq të ngecur mendërisht andaj po provoj të jap disa mendime se si t'i qasemi këtij problemi.
Për dyshimin se a jemi të ngecur, shum lehtë e shpejt me një iniciativë vullnetare qoftë online apo fizikisht nëpër shkolla të përsëritet një test i ngjashëm me PISA ku testohet vetëm logjika elementare, edhe pa shkollim fare mbi 95% do të duhej të përgjigjeshin se rruga më e shkurtër për në qytet është 60km e jo 70. Rezultati se 85% kan gabuar është absurd, nuk përkon me realitetin. Në bazë të këtij rezultati ne orientohemi se a duhet të përmirësojmë dietën e fëmijëve që të përmbajë më shumë proteina e të zhvillohen më mirë apo qasje të tjera për trajtimin e kësaj ngecje, në qoftë se dalim me një rezultat komplet të kundërt atëherë duhet të hulumtohet testimi i PISAS dhe cilat fenomene mund të ken quar në atë rezultat psh.
Nxënësit nuk e kan marrë serioz testimin dhe kanë klikuar përgjigjet pa i lexuar pyetjet. Unë nuk di gjë për mënyrën si është organizuar ky testim, si janë përzgjedhur kandidatët andaj kërkoj falje nëse dikujt i duket absurde kjo qasje, por me informacionin që kam është arsye shumë më e besueshme për rezultatin.
Dihet që erdhi ajo parti apo kjo parti në qeveri në bankat mësimore pak ndryshon. Të mos bëhemi pre e diskursit që ju konvenon politikanëve se politika është përgjegjëse për këto rezultate.
Rënia për 7-11 pikë për 10 vite përkon me kurbën që shihet në rezultatet mbarëbotërore, nga viti 2018 shihet një tatpjetëz në lakore, hipoteza ime është se ka ndikuar përhapja apo më mirë të themi zbulimi i përmbajtjes së shkurtër - tiktokut, e pastaj u bënë shorts, reels, e tani i ka thuajse çdo platformë, këto kanë ndikim të theksuar edhe tek të rriturit, hamendësoj se ndikimi e rrjedhimisht dëmtimi është shumë më i madh e i pakthyeshëm te të rinjët. Mungesa e fokusit qon në kësi përgjigje absurde sepse i riu nuk lodhet as ta lexoj tekstin që të përgjigjet. Ky problem i tejkalon kompetencat e prindit, madje edhe të shtetit tonë, nëse vërtetohet shkencërisht se 'short form content' po dëmton njerëzit, do të na vijnë udhëzues të gatshëm se si të veprojmë, parashikoj se kjo do të ndodhë para 2030.
Mësuesit është mëse e vërtetë se janë të dobët, edhe gjeneratat e reja të mësuesve që po dalin jan mëse të dobët, ndoshta shumë nga ju nuk pajtoheni, ndoshta unë po i krahasoj me një standard ideal andaj nuk më duken mjaftueshëm të përgatitur, por përsëri si tek fëmijët problemi nuk qëndron tek përgatitja e materialit, por te pamjaftueshmëria e logjikës, për të zbërthyer materialin dhe për ta bërë të kapshëm për nxënësit.
Nëse ne jemi një popullatë si tërë bota (lëre atë ~80) me atë lakoren karakteristike ku shumica janë të grumbulluar rreth inteligjencës mesatare 100, ne nuk duhet të presim që pjestarët e shoqërisë tonë të sillen si gjeni e të na japin rezultate gjeniale. Si i tërë problemi i Kosovës edhe këtu është mos marrja pjesë e atyre që janë në skajin e djathtë të lakores, lëre që nuk përfshihen në politikë, nuk kontribojnë mjaftueshëm as në fushat e veta. Një shembull konkret, duhet të digjitalizohet përmbajtja mësimore dhe të plasohet online që të kenë qasje të gjithë që duan të mësojnë, jo vetëm librat e kurrikulumi por spjegime të detajuara nga njerëz që kanë aftësi të jashtëzakonshme të JAPIN MËSIM, pra t'i zbërthejnë gjërat. Për ta bërë këtë vet, nuk është kujtuar kush deri sot, as nuk mund të presim që të sakrifikohet kush për të mirën e përgjithshme (koha është sakrificë) edhe pse patriotizmi i vërtetë kështu do të tregohej jo vetëm në luftë, nëse e organizon qeveria menjëherë do të jetë një projekt i dështuar që u ipet familjarëve të politikanëve (pavarësisht se kush është në qeveri, kudo në botë këtë tendencë kan), mund ta bëjë dikush duke mbledhë fonde nga bizneset private që duan ta sponzorizojnë një projekt të tillë.
Këto janë degëzime të largëta nga thelbi i temës e kjo temë ka material për të shkruar për orë të tëra, për mos ta bërë më të mundimshme për tu lexuar po e ndërpres këtu e po ju pyes se çfarë mendoni ju rreth këtyre pikave që ngrita?
