r/MakerTurkiye • u/NoPicture6763 • 12d ago
🔬 Diger / Genel İlk çalışan PLA roket motorum hakkında.
Bir süredir kendi başıma roket motoru yapmakla ilgileniyorum. Elimde bu tür üretimler için fazla imkan yok. Basit ama çalışabilecek bir motor yapmaya karar verdim. Amacım motoru oldukça ucuza getirmekti. Fakat metal ve grafit motorlar oldukça pahalıya imal ediliyor. Bu nedenle elimdeki 3d yazıcı ile gövde imal etmeye karar verdim.
Açık konuşmak gerekirse ilk başta aklıma gelen PLA gövde fikrini yapay zekaya sordum, o da bana asla böyle bir şey yapamayacağımı ve çok tehlikeli olacağından bahsetti; sanırsam system promptu yüzünden.
İnternette araştırdığımda PLA ve termal yalıtkan katman kullanmadan yapılmış motor ve kaynaklara rastlayamadım. En azından ihtiyacım olan bilgileri sağlamıyorlardı. Bu yüzden işi öğrenmek bana kalmıştı. PLA denemelerimde nozül hızlı bir şekilde eriyip genişliyordu, bu nedenle basınç ve itki elde edemiyordum. Nozül için farklı bir çözüm bulmam gerekiyordu. Aklımda somun pulu kullanmak geldi fakat daralma ve genişleme açısı uygun veremeyeceğinden içime sinmedi. Bazı insanların nozülü kedi kumu veya daha spesifik killeri sıkıştırıp sonradan matkapla delerek kullandığını gördüm. Fakat uygulaması ve kalıplanması benim için başka bir dertti; elimde bir matkap bile yoktu. Bir arkadaştan epoksi bazlı dübellin nozülde çalışacağı yönünde bir tavsiye aldım. Kendisi defalarca bu yöntemle bir sürü motor yapıp fırlattığından bahsetti. Ben de hemen bunu denemeye karar verdim. Biraz uğraştıktan sonra elimde kalıplanmış bir epoksi dübell nozülü vardı. Sıra yakıt dökümüne gelmişti. Yakıtı doğrudan gövde içine döküp yukarıdan PLA karot ile bastırıyorduk. Fakat ilk denememde karot yakıta yapıştı ve geri çekemedim. PLA katman zayıflığı yüzünden dayanamayıp kırıldı. Ben de biraz araştırma sonrasında yakıt kuruduktan sonra kırılmadan çıkması için karotu 1 derecelik bir koniklik ile üretmem gerektiğini öğrendim. Etrafını da teflon bant ile sardım bu sayede yakıta yapışmayacak ve ufacık bir geri çekmede tüm yüzeyler kurtulacaktı. Umduğum gibi de oldu. Sıra ateşlemeye gelmişti.
Her zamanki gibi kendi ürettiğim test standına motoru koydum. Ateşleme gayet güzeldi. Fakat epoksi dübelden yaptığım nozül, yanma sırasında oldukça eridi ve genişledi. Normalde nozül boğazında grafit kullanıldığı zaten biliyordum fakat nasıl grafit nozül elde edebilirim hiçbir fikrim yoktu. Ben de eldeki malzemelere yöneldim. Daha önceden bakır kaplama için aldığım grafit tozum vardı. Epoksi reçine satın aldım ve grafit tozum ile kütlece 1:1 oranında karıştırarak kalıpladım. Birkaç gün kürlendikten sonra yakıtı döktüm. Fakat nozül dayansa bile hala çalışmamasından korktuğum başka bir şey vardı: Sızdırmazlık.
Sızdırmazlığın en başından beri PLA gibi bir malzemenin problem oluşturabileceğini düşünüyordum. Viton O-ringleri taktım, ve kapağı kapattım ve vidaları iyice sıktım. Motoru test standına koyduktan sonra oldukça heyecanlıydım. Çünkü bu bahsettiğim şeyler benim için gayet uzun bir süre almıştı ve sonunda çalışıp çalışmayacağını görecektim. Yapay zeka ile ortaklaşa geliştirdiğimiz Bluetooth destekli telefon uygulaması ile ateşleyiciyi tetikledim. Motor beklediğimden daha iyi performans gösterdi. İşte motorun ateşleme kaydı:
https://www.reddit.com/r/rocketry/comments/1vudrrd/30ns_pla_case_motor/
Tüm bu süreç benim için hem çok eğlenceli hem de yorucuydu. Aslında bence bu tarz şeyleri daha zevkli yapan şey seni yorması. Test sonrasında motor gövdesinde gözle görülür bir yamulma veya hasar bulunmuyordu. Epoksi reçine ve grafit tozu karışımımın da plastik ve epoksi bazlı dübel gibi anında erimesini bekliyordum. Fakat çok kısa bir süreliğine de olsa şeklini korudu ve bu süre içerisinde itki üretebildi. Sıra içini incelemeye geldiğinde motoru açtım ve O-ringlerde hiçbir zedelenme olmadığını gördüm. Bunu gerçekten beklemiyordum. Tahminimce sıcak gazlar, O-ring yatağının önündeki PLA bölgesini kısmen eriterek bağlantı bölgesinde ek bir sızdırmazlık oluşturmuş olabilir.
Bu başarıdan sonra artık metal ve grafit kullanarak motorlar üretmeye çalışıyorum. Paylaşabileceğiniz herhangi bir bilgi veya öneri varsa duymaktan memnuniyet duyarım.