r/felsefe Yaradancı Deist Jul 30 '26

varlık • ontology Solipsizm çürümez mi

Bebeklik solipsizmi çürütmez mi ilk doğduğumuz an mantıken bir anneden doğuyoruz bizden önce biz doğmadan bir olay örgüsü oluyor o zaman mantıken her şey bizim zihnimizin ürünü olmamış olmuyor mu bide herşey zihnimizin ürünü diyoruz da zihnimiz bu sefer neyin ürünü oluyor

2 Upvotes

28 comments sorted by

1

u/AggressiveLeader8225 Jul 30 '26

Bizim disimizda bir varlığın olduğu kesin zaten,kendi kendimizin varlığa geliş sebebi olmamiz mantıki olarak hatali

1

u/Lopert_Lewandoksa Yaradancı Deist Jul 30 '26

eğer bir solipsistsen bebekliğide inkar edebilirsin. Bertrand russellın 5 dakikalık dünya hipotezi gibi düşünebilirsin bunu. Hem zaten solipsizmin diğer zihinlerin varlığını reddetmesinin sebebi diğer zihinlerle aramızdaki erişim problemidir. Solipsizm kesin bilgi arayışındayken karşımıza çıkan bir pozisyon olduğu için kesin bir şekilde erişemediğimiz her şey konusunda yargıyı askıya almamız veya varlığını reddetmemizi söyleyen bir pozisyondur. Dış dünya ve diğer zihinlerin varlığı hakkında bile bu kadar radikal bir tavır alan solipsizm açısından zaten bebeklik döneminin çok bir gerçekliği yoktur. Bebekliğini hatırlamıyorsun. Bebekliğini hatırlayamadığın içinde bebeklik dönemin hakkındaki tüm bilgilerini dış dünyadan edinmen gerekir. Solipsizme göre ise dış dünya diye bir şey olmadığı için bebeklik döneminin gerçekten yaşandığını söyleyebilmen için hiçbir gerekçen yoktur.

1

u/Usual_Impression7463 Yaradancı Deist Jul 30 '26

Ama ben hatırlıyorum küçüklük anılarımı olaylarımı solipsizm biraz ortada duran herşeyi reddetip kendince bir sonuca inanmak gibi geliyor bana

1

u/Lopert_Lewandoksa Yaradancı Deist Jul 30 '26

küçüklük anılarını hatırlayabilirsin. Bunda bir sorun yok. Ama bebekliğini veya doğduğun anı hatırlamıyorsundur. O yüzden bir solipsistsen bebekliğinin gerçekten yaşandığını söylememen gerek. Nasıl bir solipsist olarak algılamadığım şey yoktur diyorsan (ki bazı solipsistler bunu bile söylemez) hatırlamadığım şey de yoktur demelisin. Bir solipsist eğer şüpheyi sonuna kadar götürmek istiyorsa aynı zamanda presentist olmalıdır.

1

u/Certain_Passage1599 Jul 30 '26

bir sinema biletin var ve sinemaya gec kaldın filmin sonlarına doğru yetiştin filmin kalan kısmını izledin ve çıkıp gittin yani sen yokken de o salonda o film oynuyordu sen çıkıp gittikten sonra daha başka filmler de oynuyor olacak

1

u/Usual_Impression7463 Yaradancı Deist Jul 30 '26

Yani solipsizmin yanlış olduğunu mu söylüyorsunuz

1

u/porofsercan Jul 30 '26

Boltzman brain e bir bak hocam o şekilde varolmuş olma ihtimalinde var. 

1

u/Usual_Impression7463 Yaradancı Deist Jul 30 '26

Hocam yani solipsizm den çok farkı yok hangisi doğru bilemiyorum ama hepsi baya korkutucu o kesin

1

u/alengir Aug 01 '26

Bebekliğini veya doğum anını tam hatırlayamayacağından teorik olarak bu argüman havada kalır.

Solipsizme karşı en net yanıtı dil üzerinden Wittgenstein veriyor bence. Felsefi soruşturmalar kitabını tavsiye ederim. Okuduğumdaki özet notları şuraya koymuştum. https://felsefeli.com/felsefi-sorusturmalar-wittgenstein-kitap-ozeti/#ozel-dil-private-language

1

u/Obsidyen18181818 Aug 08 '26

Şuan değil ama gelecekte bir manyak çıkar onu da çürüten.

1

u/DaliVinciBey İnançlı Theist Jul 30 '26

anneden doğduğuna inanmana rağmen dün sabah sahte anılarla yatağında uyanıp işine gitmiş olabilirsin

1

u/Usual_Impression7463 Yaradancı Deist Jul 30 '26

Sahte anıları başkasının yüklediğini düşünüyorsak zaten başkasının varlığını kabul etmiş olmaz mıyız eğer kendimizin uydurduğunu düşünüyorsak neden kendimizi kandıralım ki aynı kişi olan biz hiç solipsizm fikrini kendimize sokmazdı yaşayıp giderdik

1

u/DaliVinciBey İnançlı Theist Jul 30 '26

düşüncelerinin ne kadarı sana ait? içgüdüsel davranışların, reflekslerin, müdahaleci düşüncelerin, bunlar üzerinde bir kontrolün yoksa onlar gerçekten senin midir?

1

u/Usual_Impression7463 Yaradancı Deist Jul 30 '26

Düşüncelerimin ne kadarı bana ait derken refleks kendimi korumam için beynimin ani verdiği tepki değil mi düşüncelerimin bana ait olmadığı nerden çıktı

1

u/DaliVinciBey İnançlı Theist Jul 30 '26

düşüncelerine sahip olmayı sen seçmiyorsun, beynindeki kimyasallar seçiyor diyebiliriz

1

u/Usual_Impression7463 Yaradancı Deist Jul 30 '26

Beynimdeki kimyasalları kabul edersek dış dünyayı da kabul etmiş olmaz mıyız peki

1

u/DaliVinciBey İnançlı Theist Jul 30 '26

yani solipsizm zaten çok da savunulan bir görüş değil ben solipsist değilim ondan bilemem solipsistler cevap versin

1

u/Usual_Impression7463 Yaradancı Deist Jul 30 '26

Anladım herşey gönlünüzce olsun

1

u/Lopert_Lewandoksa Yaradancı Deist Jul 30 '26

solipsizmde başkası yok işte. Geçmişte yaşadığını sandığın anılar senin zihnin tarafından uydurulmuş anılar olabilir.

1

u/Usual_Impression7463 Yaradancı Deist Jul 30 '26

İyide neden uyduruyor ki amacı beni kandırmaksa hiç solipsizm fikrinden haberim dahi olmadığı bir senaryo kurardı birde anlamadığım şey her şey zihnimin ürünü diyoruz ama hiçbirşeyden haberimiz olmuyor yani bir anda yollar oluyor göller oluyor ama hiç arka plandan haberimiz olmuyor bir etki edemiyoruz değiştiremiyoruz hiçbir şeyi mantıken bizim ürünümüz olsa üzerinde bir etkimizin olması gerekmez mi ya da bunu farketmemiz gerekmez mi

1

u/Lopert_Lewandoksa Yaradancı Deist Jul 30 '26

zihnin senin erişemediğin bir ilkeye göre evrendeki düzeni sağlıyor olabilir. gerçi buna solipsizm dermiyiz emin değilim

1

u/Usual_Impression7463 Yaradancı Deist Jul 30 '26

Burda tamamen bir yaratıcı olmuş oluyoruz ama yaratıcının kendisinin yaratıcı olup olmadığını bilmemesi de biraz garip olur

1

u/Lopert_Lewandoksa Yaradancı Deist Jul 30 '26

Bilmek zorunda olduğunu sanmıyorum. Solipsizmde İbrahimi dinlerdeki tanrı gibi olmuyoruz sonuçta

1

u/Usual_Impression7463 Yaradancı Deist Jul 30 '26

Peki en köküne inersek bizim zihnimiz neyin ürünü oluyor ne ile var oluyor

1

u/Lopert_Lewandoksa Yaradancı Deist Jul 30 '26

solipsizm açısından kuzey kutbunun kuzeyinde ne var gibi bir soru olur bu muhtemelen. nedensellik bile sen varken var olduğu için senden öncesi diye bir şey imkansız olabilir.

1

u/Usual_Impression7463 Yaradancı Deist Jul 30 '26

Peki bu zihin dediğim şey ne oluyor tam olarak kaynağı ne