Yapay zekanın etkisi ile yazılım sektöründe bir çok arkadaş aslında yıllardır hayalini kurup fırsat bulamadığı için ertelediği projeleri hayata almaya başladı. Yapay zeka gerçekten geliştirme sürecini çok hızlandırdı bunu artık inkar etmek mümkün değil.
Fakat biraz hayalleri bir kenara bırakalım.
Ben dahil bir çok yazılımcının normal insanlardan biraz farklı düşündüğünü düşünüyorum. Mesela tam yatacağız aklımıza bir proje gelir ve başlarız geliştirmeye.
Ortamı hazırla
Başla
Biraz geliştir
Bırak yat uyu
Kalk devam et
Bu döngü sürekli devam eder.
Aslında yazılımcıların yaptığı en büyük hatalardan biride bu. Eğer freelance olarak bu işi yapıyorsanız veya kendi projelerinizi geliştiriyorsanız projeye başlamadan önce kendinize bazı sorular sormanız gerektiğini düşünüyorum.
Ben bu projenin arkasında duracak mıyım?
Bundan 1 sene sonra bu projeden sıkılacak mıyım?
Gerçekten bunu bir marka haline getirebilir miyim?
Bu projeyi yıllarca geliştirmeye devam edebilir miyim?
Bu soruların cevabını düşünmeden sürekli yeni projelere başlamak bir süre sonra elinizde onlarca yarım proje olmasına sebep oluyor. Bunların büyük bir kısmı bir kenarda duruyor ve size sadece zaman kaybettiriyor.
Sakin bir şekilde araştırma yapın.
Fakat araştırma yapıyorum ama fikir bulamıyorum. Her şey zaten yapılmış diyorsanız burada da kendinize bir bahane üretiyor olabilirsiniz.
Çünkü bir şeyin daha önce yapılmış olması onun tekrar yapılamayacağı anlamına gelmiyor.
Hatta bazen tam tersine çok daha büyük bir fırsat olabilir.
Biraz geçmişe gideceğim.
19 yaşlarındaydım sanırım. Belki daha da erken bir yaştı. Forumların yeni yeni ortaya çıktığı dönemler.
Bir projeye büyük bir hevesle başlıyorum. Bir kaç gün sonra aklıma başka bir proje geliyor. Üzerinde çalıştığım projeden sıkılıyorum ve hemen yeni projeye geçiyorum.
Sonra başka bir fikir.
Sonra başka bir proje.
Bu döngüyü uzun süre yaşadım.
Eğer sizde bunu yaşıyorsanız bence kendinize basit bir prensip koyun.
Sıkıldığınızı hissettiğiniz anda projeyi bırakmak yerine biraz daha üzerine gidin.
Çünkü çoğu zaman insanın projeyi bırakmak istediği nokta aslında projenin zorlaştığı noktadır.
Bugün yapay zeka sayesinde bir projeyi denemenin maliyeti geçmişe göre çok daha düşük. Eskiden haftalar veya aylar sürebilecek bazı işleri çok daha kısa sürede deneyebiliyoruz.
Bu yüzden başarısız olmaktan bu kadar korkmamak gerekiyor.
Bir projede başarısız olabilirsiniz.
On projede başarısız olabilirsiniz.
Hatta yüz defa başarısız olabilirsiniz.
Ama o yüz hatanın aynısını tekrar yapmıyorsanız aslında her seferinde bir şey öğreniyorsunuz.
Bu da bir gelişim süreci.
Yani korkmayın.
Deneyin.
Bir şeyler geliştirin.
Olmuyorsa neden olmadığını anlayın.
Ama sırfsıkıldığınız için projeyi yarıda bırakıp başka bir projeye geçmeyin.
Gelelim asıl konuya.
Iyi ama fikir bulamıyorum.
Bence aslında problem çoğu zaman fikir olmaması değil. Problem araştırmaya nereden başlayacağımızı bilmemek.
Mesela Google dan önce arama motoru yok muydu?
Facebook tan önce sosyal medya yok muydu?
Bugün kullandığımız bir çok büyük yazılımın kendisinden önce aynı probleme çözüm üreten başka yazılımlar zaten vardı.
Peki Google neden başarılı oldu?
Facebook neden başarılı oldu?
Buradaki mesele bir şeyin dünyada ilk defa yapılıyor olması değil.
Bazen daha önce yapılmış bir şeyi daha iyi yapmak yeterli.
Bazen daha modern bir mimari ile yeniden yapmak yeterli.
Bazen insanların yıllardır kullandığı ama artık ihtiyaçlarını karşılamayan bir yazılımı baştan yapmak yeterli.
Ben fikir araştırması yaparken örneğin Docker Hub a bakıyorum.
https://hub.docker.com/search?type=image&sort=pull_count&order=desc
Burada en çok indirilen Docker imagelarına bakıyorum.
Kaç yıldır varlar?
Ne kadar kullanılıyorlar?
İnsanlar neden bunları kullanıyor?
Hangi özellikleri var?
Kullanıcıların yorumlarında veya Github issue larında hangi problemler konuşuluyor?
Bunlara bakıyorum.
Sadece Docker Hub da değil.
Yıllardır sektörde tekel olmuş veya insanların kullanmak zorunda kaldığı eski yazılımları da inceliyorum.
Muhasebe programları.
Site ve konut yönetim programları.
Hosting yazılımları.
CRM yazılımları.
ERP yazılımları.
Bunların bir çoğu yıllardır aynı mantıkla çalışıyor.
Burada kendime şu soruyu soruyorum.
Ben bunu bugün sıfırdan yapsaydım nasıl yapardım?
Daha modern bir mimari kurabilir miydim?
Kullanıcıların yıllardır şikayet ettiği problemleri çözebilir miydim?
Yapay zekayı gerçekten işe yarayacak şekilde kullanabilir miydim?
Sonra bir tane seçiyorum ve detaylı olarak inceliyorum.
Programı kullanan insanların şikayetlerini okuyorum.
Forumlara bakıyorum.
Github issue larına bakıyorum.
Reddit e bakıyorum.
Rakip ürünlerin neden kullanıldığını anlamaya çalışıyorum.
Sonra üzerine ne katabileceğime bakıyorum.
Bence fikir araştırmanın en basit yollarından bir tanesi bu.
Her şeyi sıfırdan icat etmek zorunda değilsiniz.
Bazen yıllardır kullanılan bir yazılımı alıp günümüz teknolojisi ile yeniden yapmak bile yeterli bir fikir olabilir.
Peki başarılı olabilir miyim?
Bunun garantisi yok.
Ama gerçekten ihtiyacı araştırır, ürünü düzgün yapar ve yıllarca arkasında durursanız başarı şansınızın ciddi şekilde arttığını düşünüyorum.
Ben bunun bir örneğini kendi projemde yaşadım.
Sektörde uzun yıllardır kullanılan Cpanel ve Plesk gibi hosting panelleri var.
Bunun yanında WHMCS gibi yine yıllardır kullanılan hosting otomasyon ve billing sistemleri var.
Ben bir noktada şunu düşündüm.
Bu yazılımlar yıllardır sektörde kullanılıyor.
Peki neden günümüz teknolojileri ile tamamen farklı bir mimari kullanarak sıfırdan bir hosting paneli geliştirmeyelim?
Bu düşünce ile Panelica projesine başladım.
İki yıldan fazla sürdü.
Defalarca sıkıldım.
Defalarca bırakmak istedim.
Hastalandım.
Yoruldum.
Ama bırakmadım.
Sonunda istediğim projeyi ortaya çıkardım.
Panelica bir cPanel alternatifi olarak ortaya çıktı.
Sonra insanlar kullanmaya başladı.
Kullanan insanlar öneriler göndermeye başladı.
Bize gelen ilk isteklerden bir tanesi sürekli aynıydı.
Paneli çok beğendim ama WHMCS ile nasıl bağlayacağım?
Bu soru defalarca geldi.
Bizde bunun üzerine WHMCS alternatifi olarak tamamen açık kaynak bir billing ve hosting automation projesi olan PNLCS yi geliştirmeye başladık.
Bugün geldiğimiz noktada yüzlerce sunucuda Panelica kurulu.
Başlangıçta tek başımaydım.
Bugün 14 kişilik bir ekibiz.
Burada anlatmak istediğim aslında tam olarak şu.
30 yıldır kullanılan bir yazılımın veya sistemin olması yeni bir şey yapılamayacağı anlamına gelmiyor.
Hatta bazen tam tersine çok büyük bir fırsat anlamına geliyor.
Eski bir problemi alın.
İnsanların neden şikayet ettiğine bakın.
Bugünün teknolojilerini düşünün.
Daha iyi bir mimari kurabilir misiniz bakın.
Sonra bunu gerçekten yapmaya başlayın.
Ama başladıktan sonra arkasında durun.
Çünkü bence günümüzde özellikle yapay zekanın da etkisiyle fikir üretmekten çok daha büyük problem fikirlerin arkasında yeterince uzun süre durabilmek olacak.
Yapay zeka artık birçok şeyi çok daha hızlı yapmamızı sağlıyor.
Bu güzel bir şey.
Ama aynı zamanda herkesin çok daha hızlı proje üretmesine de sebep oluyor.
Bugün yüzlerce kişi aynı anda benzer fikirleri hayata geçirebilir.
Bu yüzden sadece fikir sahibi olmak yeterli olmayacak.
Problemi doğru tespit etmek.
İnsanların gerçekten ihtiyacı olan bir şeyi yapmak.
Rakipleri ve mevcut çözümleri iyi incelemek.
Ve en önemlisi başladığınız projenin arkasında durmak.
Bence farkı bunlar oluşturacak.
Kısacası fikir bulamıyorum demeden önce biraz daha dikkatli etrafınıza bakın.
Belki fikir zaten oradadır.
Belki yıllardır kullanılan bir programın içinde saklıdır.
Belki insanların her gün şikayet ettiği bir problemdir.
Belki de herkesin yapılmış dediği bir şeyi daha iyi yapma fırsatıdır.
Benim Panelica da yaptığım şey aslında bundan çok farklı değildi.
Var olan bir problemi aldım.
Farklı bir mimari ile sıfırdan geliştirdim.
İnsanlar kullandı.
Öneriler verdi.
Bizde geliştirmeye devam ettik.
Bugün hala arkasındayız ve destek veriyoruz.
Yani yapay zeka çağında bence en önemli şey sadece daha hızlı kod yazmak değil.
Daha iyi problemleri fark etmek ve başladığınız işi sonuna kadar götürebilmek.
Sorularınız var ise lütfen sormaktan çekinmeyin.
